Khi Berlin chạm ngưỡng 39 độ C hồi tháng 6/2025, Leila Mertens quyết định chi 300 euro mua một chiếc điều hòa vì "không thể ở trong nhà hay ngủ vào ban đêm".
Ý định của cô đã xuất hiện từ mùa hè năm 2022, khi Tổ chức môi trường Copernicus EU xác nhận châu Âu trải qua mùa hè nóng nhất lịch sử. Dù vậy, Leila Mertens nói lo ngại vài năm tới phải nâng cấp máy mạnh hơn, kéo theo hóa đơn điện cao hơn.
Nhu cầu chống chọi nắng nóng đang thúc đẩy thị trường điều hòa tại châu Âu, nơi thiết bị này từng không phổ biến. Theo tổ chức Clean Energy Wire, tỷ lệ hộ gia đình có điều hòa tại Đức tăng từ 13% năm 2023 lên gần 19% năm 2024. Sản lượng điều hòa năm 2024 tăng 75% so với năm 2019. Dù vậy, con số này vẫn thấp hơn nhiều so với mức 90% ở Mỹ và 91% ở Nhật Bản.
Tại Pháp, điều hòa từng bị xem là lãng phí, không thân thiện với môi trường và không cần thiết. Tuy nhiên, các đợt nắng nóng gần đây đang làm thay đổi quan điểm này.
Ông Ruben Arnold, chủ một công ty giải pháp năng lượng tòa nhà tại Pháp, cho biết ông hiểu rõ tác động môi trường nhưng vẫn phải lắp điều hòa. "Ngay cả khi biết đó là một lựa chọn ích kỷ, sẽ đến lúc mọi lý lẽ phản đối đều bị gạt bỏ", ông nói.
Áp lực nhiệt độ lớn hơn với những người sống ở tầng áp mái. Tại Paris, các tòa nhà cổ thường lợp mái kẽm kiểu Haussmann. Vật liệu này hấp thụ và giữ nhiệt, biến không gian bên dưới thành lò hầm ngột ngạt.
Marion Lafuste, 40 tuổi, kể trong đợt nắng nóng vừa qua, nhiệt độ trong nhà cô lên tới 41 độ C. Việc để đá lạnh trước quạt hay đóng cửa chớp không hiệu quả. Cô cho biết nếu không có nơi tránh nóng ở vùng quê, cô đã phải mua điều hòa dù có ác cảm thiết bị này. Trong khi đó, bà Martine Bontemps, một cư dân sống tại căn hộ áp mái ở Paris, cho biết bà vẫn cố chịu đựng bằng quạt trần thay vì lắp máy lạnh.
Dự báo khí tượng cho thấy Paris có thể thường xuyên hứng chịu các đợt nắng nóng lên tới 50 độ C vào năm 2050. Việc cơ thể không được làm mát dưới 20 độ C vào ban đêm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Nhận thức được điều này, bà Sophie Julini, 53 tuổi, cho biết đã lắp điều hòa để người mẹ 86 tuổi có thể nghỉ ngơi vài giờ mỗi ngày.
Dẫu vậy, các nhà nghiên cứu tại Viện Đô thị Đức đánh giá tác động sức khỏe và kinh tế của nắng nóng đang bị xem nhẹ. Đức đã ghi nhận hơn 8.500 ca tử vong liên quan đến nắng nóng trong giai đoạn 2023 - 2025, tập trung ở người cao tuổi.
Tuy nhiên, việc phụ thuộc vào điều hòa có thể làm trầm trọng thêm biến đổi khí hậu do tiêu thụ điện lớn và rò rỉ khí nhà kính. Ông Jürgen Resch, giám đốc điều hành tổ chức Môi trường Deutsche Umwelthilfe (Đức), nói: "Khí thải từ môi chất làm lạnh khiến trái đất nóng lên, từ đó nhu cầu làm mát lại tiếp tục tăng".
Bên cạnh đó, Trung tâm Bảo vệ Người tiêu dùng Đức cảnh báo nhiều quảng cáo điều hòa hiện nay chỉ dựa trên điều kiện phòng thí nghiệm, không phản ánh mức tiêu thụ thực tế. Không có công nghệ nào khiến nhiệt biến mất hoàn toàn.
Về lâu dài, điều hòa không thể là công cụ thích nghi trung tâm vì tạo ra sự bất bình đẳng. "Tôi vẫn mong thành phố có những giải pháp để mọi người cùng được làm mát, chứ không riêng gì những ai có tiền mua điều hòa", Leila Mertens cho biết.
Ngọc Ngân (Theo France24, Euro News)
Đọc bài gốc tại đây.