Nhiều người trẻ rời xa thói quen 'khoe đời sống' trên mạng để giữ sự bình yên, từ chuyện yêu đương kín đáo đến những nghi thức như thắp nến, uống trà, đọc sách.
Trên Instagram của Val (22 tuổi, sống tại San Marcos, Texas), người xem dễ bắt gặp ảnh cắm trại cùng bạn bè, mẻ gà viên tự làm hay vài meme cô yêu thích. Nhưng có một điều cô không đăng: Val đã đính hôn cách đó 9 tháng, sau hai năm hẹn hò. Cô nói mình không có ý định tiết lộ lời cầu hôn vì muốn tận hưởng hạnh phúc "sống riêng tư bên nhau, không có người ngoài soi mói".
Gần như rút hoàn toàn khỏi mạng xã hội là lựa chọn của Jason, 21 tuổi, sinh viên tại Vancouver (Canada). Trang Instagram của anh không có bài đăng mới suốt hơn một năm, TikTok đã bị xóa khỏi điện thoại, còn Facebook chỉ dùng để theo dõi các nhóm học tập. Jason cho biết bắt đầu cảm thấy mệt mỏi với cảm giác luôn bị quan sát.
"Ngay cả những chuyện rất bình thường như đi ăn, đi chơi hay nghỉ ngơi cũng dễ bị người khác soi xét", anh nói. Theo Jason, việc rút bớt khỏi mạng xã hội giúp anh cảm thấy nhẹ nhõm hơn, không còn áp lực so sánh cuộc sống của mình với người khác và có nhiều thời gian hơn cho việc học cũng như các mối quan hệ ngoài đời.
Câu chuyện của Val và Jason là hai ví dụ cho lựa chọn đang lan rộng trong nhóm Gen Z, thường được gọi là soft living - lối sống ưu tiên sự riêng tư, giữ kín đời sống cá nhân từ chuyện yêu đương đến thói quen trực tuyến như một cách tự bảo vệ tinh thần.
Trên TikTok, các nội dung cổ vũ "mối quan hệ yên tĩnh", "riêng tư" thu hút hàng nghìn lượt xem. Trên Pinterest, lượt tìm kiếm các cụm từ liên quan đến "đám cưới bí mật" được ghi nhận tăng hơn 190% trong giai đoạn 2023-2024. Thay vì selfie mỗi buổi hẹn, ảnh cưới rầm rộ hay những màn "đá xéo" sau cãi vã, nhiều đôi trẻ chọn cách yêu ít phô bày hơn.
Theo Rae Weiss, huấn luyện viên hẹn hò cho Gen Z và là học viên thạc sĩ tâm lý học tại Đại học Columbia (New York), xu hướng tìm kiếm sự riêng tư bắt nguồn một phần từ sự khó chịu ngày càng tăng với cách mạng xã hội định hình và bóp méo các mối quan hệ. Weiss cho rằng mạng xã hội thường chỉ phản ánh những khoảnh khắc đẹp nhất, khiến người xem dễ so sánh và bất an khi đời sống của mình không hoàn hảo như hình ảnh trên mạng. Những khoảnh khắc thường nhật hiếm khi được thuật toán ưu ái, trừ khi chúng biến thành "drama". Điều này vô hình trung khiến một số người đo giá trị tình yêu bằng việc nó có "đủ đẹp để đăng lên hay không".
Ở góc nhìn khác, Tiến sĩ Pamela Rutledge, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Tâm lý Truyền thông và giáo sư danh dự tại Đại học Fielding Graduate (California), cho rằng áp lực mà người trẻ phải đối mặt hiện nay không chỉ đến từ công việc hay tài chính, mà còn từ việc liên tục bị đặt trong môi trường so sánh trên mạng xã hội. Khi đời sống cá nhân dễ bị đánh giá và soi xét, việc hạn chế công khai có thể giúp giảm ghen tị và những kỳ vọng lệch lạc, đồng thời cho phép người trẻ tập trung nhiều hơn vào trải nghiệm thật của chính mình.
Soft living còn thể hiện qua việc tìm niềm vui trong những điều nhỏ nhặt và chủ động tránh xa những nguồn gây căng thẳng, từ tranh cãi trên mạng xã hội đến áp lực phải luôn thể hiện bản thân. Trên TikTok và Instagram, xu hướng này gắn với hình ảnh những buổi sáng yên tĩnh bên tách trà nóng, ánh nắng chiếu qua cửa sổ, vài phút đọc sách hay thắp nến trước giờ làm việc. Theo trang Parents, đằng sau vẻ thẩm mỹ đó là nhu cầu giải tỏa áp lực từ công việc, tài chính và các kỳ vọng xã hội ngày càng lớn.
Stephanie Koh, 21 tuổi, sống tại New York, là một trong những người trẻ thường xuyên theo dõi và chịu ảnh hưởng từ trào lưu "sống mềm" trên mạng xã hội. Theo Koh, soft living là phản ứng trước hình mẫu thành công từng được đề cao, khi người trẻ, đặc biệt là phụ nữ được kỳ vọng phải đạt những cột mốc lớn về sự nghiệp. "Giờ đây, nhiều người trẻ đang tìm kiếm một cuộc sống bình lặng hơn, nơi họ không phải liên tục chứng minh bản thân", cô nói. Tuy vậy, Koh cũng thừa nhận soft living không hẳn là sự thay đổi toàn diện. Với cô và bạn bè, đó thường chỉ là những khoảnh khắc ngắn trong ngày để tạm rời khỏi áp lực.
Ở góc nhìn phản biện, Asli Yu, 21 tuổi, sinh viên tại Babson College, cho rằng xu hướng này đôi khi bị dùng như một cách trốn tránh trách nhiệm. Theo Yu, giảm căng thẳng là cần thiết nhưng đến một lúc người trẻ vẫn phải đối diện và chịu trách nhiệm cho lựa chọn của mình.
Tác giả Stephanie O’Dea, người viết về lối sống chậm, nhìn nhận soft living như cách thế hệ Z chủ động tránh kiệt sức từ sớm, bằng việc nhìn lại điều gì thực sự quan trọng với họ.
"Mong muốn sống chậm không đồng nghĩa với việc từ bỏ tham vọng hay sự chăm chỉ. Nhiều người trẻ thừa nhận để có đời sống nhẹ nhàng, họ vẫn cần sự ổn định và nỗ lực lâu dài", Stephanie O’Dea nói đồng thời dự báo xu hướng này sẽ còn tiếp diễn trong năm 2026.
Phạm Linh (Theo CNN, Parents)
Đọc bài gốc tại đây.