Nhạc sĩ Quốc Trung mừng tuổi 60 bằng một concert đặc biệt, dành để tri ân những người đã đồng hành và bên cạnh anh suốt mấy chục năm qua.
Lối concert của Quốc Trung (tối 17-9 tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội) không giống bất cứ concert nào đã diễn ra ở Việt Nam, ít nhất tới thời điểm hiện tại.
Người tạo ra nó, vừa bước sang tuổi 60 và đã có mấy chục năm vẫy vùng trong âm nhạc, kể từ khi anh về nước rồi thành lập ban nhạc Phương Đông năm 1991 rồi "khuấy đảo" nền nhạc nhẹ Việt Nam.
Sinh nhật đặc biệt của nhạc sĩ Quốc Trung
Quốc Trung tự nhận mình là người tương đối nguyên tắc, ít khi thực hiện những chương trình nào ngoài thuần túy âm nhạc.
Trong mấy chục năm hoạt động âm nhạc, anh không có danh hiệu, chức vị hay từng nhận giải thưởng chính thức nào. Tuy nhiên "nay có một lý do cá nhân rất đặc biệt: nhân dịp được TP Hà Nội trao một giải thưởng rất riêng, đó là từ ngày 18-9, tôi sẽ được đi xe buýt miễn phí". Đó là lý do có concert này.
(Quốc Trung sinh ngày 17-9-1966; vừa tròn 60 tuổi, theo quy định, người cao tuổi từ 60 tuổi trở lên trở lên sẽ được miễn phí khi sử dụng xe buýt ở Hà Nội - PV).
Chia sẻ có phần nghiêm túc nhưng rất tếu của Quốc Trung nhận được tràng pháo tay của khán giả. Đi cùng là lời bài hát chúc mừng sinh nhật bao trùm không gian Nhà hát Hồ Gươm.
Nghệ sĩ xúc động nói bữa tiệc âm nhạc lần này được tổ chức trong không gian tráng lệ của Nhà hát Hồ Gươm với sự tham dự của đông đảo bạn bè, anh chị em, đồng nghiệp, cùng nhiều người từ TP.HCM hay thậm chí từ nước ngoài bay về tham dự.
Đây được xem là một "giải thưởng" quý giá mà không phải nghệ sĩ nào cũng có được. Vì thế phần lớn chương trình này dành tri ân những người bạn đã đồng hành, giúp đỡ, ủng hộ anh suốt chặng đường dài bốn thập kỷ. Quốc Trung cũng cảm ơn những khán giả đã yêu quý anh và âm nhạc của anh nhiều năm qua.
Nhạc sĩ hy vọng năm anh 80 tuổi, sẽ tiếp tục tổ chức được một chương trình tương tự như thế này.
Lối concert tiếp tục định vị Quốc Trung là người làm world music hay nhất
Một thời gian dài đứng sau các sự kiện âm nhạc lớn, Quốc Trung đã có một đêm nhạc đầy tính cá nhân của bản thân.
Lối concert được tác giả chuẩn bị khá lâu nhưng trôi qua "rất nhanh" (2 tiếng). Ở đó đôi khi náo nhiệt, khi lại trầm mặc vắng vẻ, an trú. Và ở đó, chảy tràn rồi tích tụ thành ao, hồ, khi lại loãng ra, tản mác như sương bay trên núi.
Lối có hai phần, phần đầu được lấy cảm hứng từ những tác phẩm trong album Đường xa vạn dặm, ra mắt lần đầu năm 2004: Đào liễu, Vọng nguyệt, Một nửa đợi chờ, Đường xa vạn dặm, Bèo dạt mây trôi, Trèo non lội suối, Thả lái buông chèo, Lưu lạc…
Nổi bật là âm hưởng world music lấy cảm hứng và phát triển từ những thể loại dân ca Việt Nam như: chèo, quan họ, xẩm, kết hợp với nhạc điện tử mang tới cho khán giả những trải nghiệm độc đáo.
Phần hai, anh phát triển từ dự án Cánh đồng di sản ra mắt ba năm trước, mang âm hưởng núi rừng Tây Bắc.
Thực ra các tiết mục trong chương trình không quá phức tạp, thậm chí đơn giản với bốn - năm nốt nhạc. Thế nhưng Quốc Trung đã tạo ra một không gian văn hóa nhiều tầng nhiều lớp, đa chiều nhờ hiệu ứng âm thanh nhiều sắc thái, nghệ thuật thị giác, nghệ thuật đương đại, vẫy gọi khán giả vào một vùng tự do của ý nghĩ.
Như bộc bạch của nhạc sĩ: "Âm nhạc của tôi và câu chuyện của bạn". Anh không đóng khung trong không gian mặc định hay vùng miền nào để người nghe tự tìm tới những không gian của riêng mình.
Ở trong Lối, mơ hồ trong Lối và sáng rõ trong Lối, khán giả có thể gặp một Thăng Long giọng thính phòng phủ lấp khán phòng nhưng ngay sau đó đã thấy giọng hát và tiếng đàn nhị sắc nét của NSƯT Xuân Diệu vẳng lên từ một cõi mơ hồ.
Vừa nghe ca nương Kiều Anh và NSND Thúy Hường đối ngẫu, lại vừa có thể xem Duy Thành múa đương đại đặc quánh chất liệu Á đông kích thích trí tưởng tượng về không thời gian bất tận. Lại vừa có thể vừa nghe Đăng Quang chơi piano, vừa nghe Hoàng Anh thổi sáo, còn Quốc Trung và Xuân Diệu lại lẩm nha lẩm nhẩm những giọt thời gian cũ rích.
Đến Lối, không chỉ nghe âm thanh của Quốc Trung, mà còn xem cách chơi ánh sáng, chuyển động sân khấu của đạo diễn hình ảnh Phạm Hoàng Nam cùng chuyên gia ánh sáng nước ngoài và những hình ảnh trừu tượng của các nghệ sĩ thị giác đến từ Việt Nam, Anh Quốc và Úc… Ở đó, khán giả ấn tượng với ngũ cung Việt Nam thăng hoa, trương nở một cách mới mẻ cùng nhạc điện tử cũng như những chất liệu âm nhạc hiện đại.
Có lẽ là lần đầu tiên tại Nhà hát Hồ Gươm, có một không gian âm nhạc lạ lùng như vậy!
Đây không chỉ là những đúc kết thể nghiệm của Quốc Trung; mà còn là thể hiện tính bản nguyên và bản sắc cá nhân của một nghệ sĩ sau hơn 40 năm làm nghề.
Nếu Đường xa vạn dặm đánh dấu Quốc Trung là một trong những nghệ sĩ mở đường cho world music ở Việt Nam; thì hơn 20 năm sau, anh tiếp tục phát triển phong cách này đạt đến đỉnh cao ở Lối concert.
Lối, vì thế, không dừng lại ở khát vọng khẳng định bản sắc dân tộc và vươn ra thế giới mà còn thấy ở đó, bóng dáng của một người nghệ sĩ, ở cái tuổi "lục thập nhi nhĩ thuận", sau những thăng trầm và ngã rẽ, vẫn nhất quán tựa vào cội nguồn truyền thống để làm gốc cho những khám phá thế giới xung quanh.
Lối, là lối về, cũng là đích đến. Của mọi sáng tạo và ngày mai.
Đọc bài gốc tại đây.