Kiểm soát năng lượng tinh thần

Có những ngày, có những thời khắc bạn sẽ cảm thấy năng lượng của mình tụt hẳn xuống. Có thể do bị tác động bởi một lý do nào đó...

Có một loại “nguồn lực” ai cũng sử dụng hằng ngày nhưng hiếm khi được tính toán nghiêm túc: Năng lượng tinh thần. Nó không hiện hữu như tiền lương, cũng không đo đếm được bằng giờ công, nhưng lại quyết định trực tiếp hiệu suất lao động, khả năng chịu áp lực và cách mỗi người vượt qua những biến động trong cuộc sống.

Không ít năng lượng bị rút cạn bởi những thứ nằm ngoài tầm kiểm soát: Cảm xúc của người khác, tranh cãi trên mạng xã hội, những lo lắng chưa xảy ra, hay các biến động không thể can thiệp. Khi cần tập trung cho công việc, cho gia đình, cho những quyết định quan trọng, thì tinh thần đã mệt mỏi.

Trong đời sống lao động hiện nay, áp lực không chỉ đến từ công việc mà còn từ tốc độ thông tin. Chỉ cần mở điện thoại, người lao động dễ bị cuốn vào tin xấu, so sánh, phán xét. Mỗi lần như vậy, dù không nhận ra, năng lượng tinh thần lại bị tiêu hao một phần. Sự nguy hiểm nằm ở chỗ: Sự tiêu hao này diễn ra âm thầm, lặp đi lặp lại mỗi ngày.

Nhiều người quen đặt ra những câu hỏi như: “Vì sao chuyện này xảy ra?”, “Sao người ta đối xử với mình như vậy?”, “Tương lai có tệ hơn không?”. Những câu hỏi ấy tưởng chừng hợp lý nhưng phần lớn không tạo ra giải pháp. Ngược lại, chúng kéo tâm trí vào vòng lặp suy đoán - phản ứng - lo âu, một vòng lặp không sinh ra giá trị mà chỉ làm kiệt quệ tinh thần.

Trong khi đó, có một câu hỏi khác, đơn giản hơn nhưng hiệu quả hơn nhiều: “Trong chuyện này, mình có thể điều chỉnh được điều gì?”. Khi câu hỏi thay đổi, hướng sử dụng năng lượng cũng thay đổi. Thay vì cố kiểm soát những yếu tố ngoài tầm tay, năng lượng được dồn vào những biến số thật sự thuộc về mình: Hành vi, lựa chọn, kỹ năng, cách phản ứng.

Với người lao động, điều này đặc biệt quan trọng. Một công nhân không thể quyết định thị trường hay đơn hàng, nhưng có thể kiểm soát thái độ làm việc, kỷ luật, tinh thần học hỏi và cách ứng xử trước khó khăn. Khi năng lượng tinh thần được đặt đúng chỗ, cảm giác bất lực giảm đi, sự chủ động tăng lên.

Thực tế cho thấy, khác biệt giữa người tiến bộ ổn định và người dễ kiệt sức không nằm ở việc ai cố gắng nhiều hơn, mà ở chỗ ai biết đặt năng lượng đúng chỗ hơn. Có người làm rất nhiều nhưng luôn mệt mỏi vì năng lượng bị phân tán vào bức xúc, so bì, lo xa. Có người đi chậm hơn nhưng bền bỉ vì họ chỉ tập trung vào những gì có thể cải thiện trong tầm tay.

Trưởng thành không nằm ở việc hiểu hết mọi chuyện xung quanh, mà ở việc biết điều gì đáng để đầu tư năng lượng. Năng lượng tinh thần mỗi ngày đều có giới hạn. Dùng nó cho điều gì, dùng đến mức nào, chính là một lựa chọn. Và lựa chọn đó, lặp lại đủ lâu, sẽ định hình chất lượng sống và chất lượng lao động và hiệu quả công việc của mỗi người.

Đọc bài gốc tại đây.