Nghiên cứu mới của chính phủ Anh bị một số tờ báo diễn giải quá mức khi cho rằng trẻ nhỏ dùng nhiều màn hình sẽ “làm tổn hại” khả năng ngôn ngữ, trong khi thực tế nghiên cứu này chỉ ghi nhận mối liên hệ chứ không chứng minh quan hệ nhân quả.
Theo tổ chức kiểm chứng thông tin Full Fact, các bài viết đăng trên Guardian và Telegraph trong tuần qua đều khẳng định nghiên cứu của chính phủ cho thấy thời gian dùng màn hình dài gây hại cho vốn từ vựng của trẻ mới biết đi.
Tuy nhiên, cách diễn đạt này không phản ánh đầy đủ nội dung nghiên cứu, và Guardian cùng Telegraph sau đó đã chỉnh sửa bài viết.
Cụ thể, nghiên cứu ghi nhận rằng trẻ hai tuổi được cha mẹ cho biết tiếp xúc với màn hình nhiều nhất, trung bình khoảng 5 giờ mỗi ngày, chỉ nói được khoảng 53% trong 34 từ kiểm tra phổ biến ở lứa tuổi này. Trong khi đó, những trẻ có thời gian dùng màn hình ít nhất, trung bình khoảng 44 phút mỗi ngày, đạt tỷ lệ khoảng 65%.
Dù vậy, nhóm nghiên cứu nhấn mạnh rằng kết quả này không chứng minh việc dùng màn hình là nguyên nhân trực tiếp làm giảm vốn từ vựng của trẻ. Đây là ví dụ điển hình của sự nhầm lẫn giữa tương quan và quan hệ nhân quả.
Sau một tháng, Úc gỡ bỏ 4,7 triệu tài khoản của trẻ dưới 16 tuổiĐỌC NGAY
Theo các chuyên gia, có thể cả việc dùng màn hình nhiều và vốn từ vựng thấp đều xuất phát từ những yếu tố khác, như điều kiện kinh tế xã hội của gia đình.
Ngoài ra, cũng không loại trừ khả năng chiều tác động ngược lại: cha mẹ có con gặp khó khăn trong phát triển ngôn ngữ có xu hướng cho trẻ tiếp xúc với màn hình nhiều hơn.
Ngay trong phần mở đầu, báo cáo nghiên cứu đã nêu rõ: "Các kết quả không thể xác định trực tiếp yếu tố nhân quả, mà chỉ làm nổi bật những mối tương quan cần được tiếp tục nghiên cứu sâu hơn".
Full Fact cho rằng việc mô tả nghiên cứu như bằng chứng cho thấy màn hình "gây hại" cho khả năng nói của trẻ là gây hiểu lầm, đặc biệt trong bối cảnh nhiều phụ huynh đang lo lắng về tác động của công nghệ đối với sự phát triển sớm của trẻ em.
Đọc bài gốc tại đây.