Gần như ngay sau khi Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam trở về từ chuyến thăm Trung Quốc, Hà Nội đã trải thảm đỏ đón Tổng thống Hàn Quốc và sau đó là Thủ tướng Nhật Bản.
Năm 2025, Việt Nam cũng đã nâng cấp quan hệ với 17 đối tác và ký kết gần 350 thỏa thuận hợp tác. Trong khi đó, ngoại thương của Việt Nam lần đầu tiên vượt ngưỡng kim ngạch xuất nhập khẩu 900 tỉ đô la, tăng trưởng gần 20%.
Một thống kê ấn tượng nữa: Trong 10 nền kinh tế có độ mở lớn nhất thế giới (theo Ngân hàng Thế giới, đo bằng tỉ lệ giữa giá trị ngoại thương và GDP), Việt Nam (xếp thứ 9, thống kê năm 2023) là nền kinh tế duy nhất có quy mô sản xuất và dân số lớn.
Tất cả các nền kinh tế khác dẫn đầu chỉ số này đều là những điểm trung chuyển hoặc các quốc gia và vùng lãnh thổ nhỏ phụ thuộc thương mại như Hong Kong, Singapore, San Marino, Malta...
Thủ tướng: Nhật Bản sẽ hỗ trợ nguồn cung dầu thô cho Nhà máy lọc hóa dầu Nghi SơnĐỌC NGAY
Điều đó cho thấy Việt Nam không còn chỉ là một nền kinh tế ngoại vi của châu Á, mà đang nỗ lực vươn lên đóng vai trò mắt xích kết nối mạng lưới kinh tế ít ra là có tính khu vực và châu lục.
Nhà nghiên cứu Hao Nan viết trên báo Hàn Quốc Joong Ang Daily ngày 30-4: "Cách mô tả thông thường về Việt Nam như một điểm đến "Trung Quốc cộng một" hiện đã quá hạn hẹp... Hà Nội đang xây dựng một mạng lưới dày đặc các hiệp định thương mại, đối tác chiến lược, liên kết hạ tầng và cải cách trong nước để giúp Việt Nam trở nên không thể thiếu với nhiều trung tâm quyền lực cùng lúc".
Vai trò trung lập về chính trị của Việt Nam có ý nghĩa quan trọng, nhưng cơ sở cho bất kỳ vị thế chính trị nào phải là lợi ích thực tế, mà Hao Nan gọi là "tính đa phương hóa về chức năng". Với Việt Nam, Mỹ đồng nghĩa với thị trường xuất khẩu và các cơ hội công nghệ.
Trung Quốc cung cấp chuỗi cung ứng, hàng hóa trung gian và một đối tác do thực tế địa lý. Liên minh châu Âu là nơi để học hỏi và đáp ứng các tiêu chuẩn cao và kỷ luật về quy định thị trường.
Nhật Bản và Hàn Quốc cung cấp vốn, hạ tầng, công nghệ và hệ thống sản xuất. Nga duy trì mối quan hệ an ninh lâu đời và khả năng hợp tác năng lượng hạt nhân. ASEAN thì thiết yếu với vai trò láng giềng thân cận, tính chính danh khu vực và tiếng nói chung về ngoại giao. Đồng thời, tất cả các đối tác đó cũng nhìn thấy ở Việt Nam những lợi ích tương ứng.
Nhịp điệu ngoại giao gần đây của Việt Nam đã nói lên điều đó. Chuyến thăm Trung Quốc là về địa lý, chuỗi cung ứng và đường sắt. Chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc là về công nghệ cao và sản xuất tiên tiến.
Chuyến thăm của Thủ tướng Nhật Bản là về hạ tầng, hợp tác năng lượng và nỗ lực vươn lên trong chuỗi cung ứng. Mỗi mối quan hệ lấp đầy một chức năng khác nhau trong phương trình ngoại giao "đa phương về chức năng".
Hướng tới APEC 2027 tại Phú Quốc, Việt Nam sẽ có một cơ hội lớn nữa để thể hiện mình là mắt xích kết nối cho chuỗi cung ứng, chuyển đổi xanh và thương mại số, trong nhiều lĩnh vực khác.
Ở thời đại đầy bất trắc và nhiều phe phái của địa chính trị toàn cầu, không nhiều nơi có thể đóng một vai trò như vậy.
Đọc bài gốc tại đây.