NSND Thu Hiền, ca sĩ Mỹ Lệ , Thiên Vương và các nghệ sĩ Việt lên tiếng vì các sản phẩm âm nhạc của mình từng bị "đánh gậy" (báo...
NSND Thu Hiền, ca sĩ Mỹ Lệ, Thiên Vương và các nghệ sĩ Việt lên tiếng vì các sản phẩm âm nhạc của mình từng bị "đánh gậy" (báo cáo vi phạm) bản quyền.
Câu chuyện bản quyền âm nhạc tiếp tục trở thành chủ đề được quan tâm khi nhiều nghệ sĩ chia sẻ với phóng viên Báo Lao Động việc các ca khúc do chính mình đầu tư sản xuất lại bị đơn vị khác nắm quyền khai thác trên nền tảng số.
Đây là câu chuyện đã kéo dài trong suốt nhiều năm, và không thể tìm thấy lời giải. Nghệ sĩ chỉ biết... kêu cứu.
Từ năm 2021, chia sẻ với phóng viên Lao Động, NSND Thu Hiền cho biết, bà kinh ngạc khi biết hàng trăm ca khúc của mình đã được đưa lên YouTube suốt 5 năm, mà bà không hề biết gì.
"Khi con gái tôi thử đưa lên mạng một số ca khúc của tôi để lưu giữ, nhưng bất ngờ là, YouTube báo chúng tôi vi phạm bản quyền, bản quyền những ca khúc này hiện thuộc về một đơn vị tên là BH Media. Lúc ấy, tôi mới biết và quá bất ngờ, bức xúc" - NSND Thu Hiền nói.
Ca sĩ Thiên Vương - đại diện nhóm nhạc MTV cũng cho biết trong suốt 26 năm hoạt động, dù sở hữu hàng trăm bài hát được thu âm và nhiều bản hit quen thuộc với khán giả, nguồn thu từ nền tảng số gần như bằng 0.
Theo chia sẻ của anh, suốt nhiều năm qua, thu nhập của nhóm chủ yếu chỉ đến từ các show biểu diễn trực tiếp. Trong khi đó, nhiều nghệ sĩ hiện nay có thể nhận doanh thu từ lượt nghe trên nền tảng số nhờ nắm quyền khai thác bản ghi âm của mình.
Thiên Vương cho biết nguyên nhân xuất phát từ giai đoạn thị trường băng đĩa phát triển mạnh vào đầu những năm 2000. Khi đó, để phát hành album vật lý, nghệ sĩ phải thông qua các đơn vị phát hành để xin giấy phép, in ấn và phân phối sản phẩm.
Tuy nhiên, theo nhóm, nhiều đơn vị phát hành sau đó đã tự ý bán lại các bản audio cho những công ty khai thác nền tảng số, dù quyền ký kết ban đầu chỉ dừng ở việc phát hành album vật lý.
Đến khi nhóm MTV tự đăng tải lại ca khúc của mình lên các nền tảng số, hệ thống liên tục báo vi phạm bản quyền. Thậm chí, nhóm phải xin “whitelist” (cấp quyền hợp lệ) cho chính bài hát của mình.
“Khi mọi chuyện vỡ lẽ thì nhiều đơn vị phát hành cũ đã giải tán từ lâu. Liên lạc lại cũng chỉ nhận được những câu trả lời qua loa”, nam ca sĩ chia sẻ.
Không chỉ MTV, ca sĩ Mỹ Lệ cũng cho biết cô từng gặp tình trạng các sản phẩm âm nhạc do mình đầu tư sản xuất lại bị đơn vị khác giữ quyền khai thác trên môi trường số.
Theo nữ ca sĩ, nhiều bài hát trong album riêng của cô bất ngờ bị hệ thống báo bản quyền, khiến các nhà đài, kênh nhạc và đơn vị truyền thông e ngại sử dụng.
Có thời điểm, Mỹ Lệ và ê-kíp phải làm lại phần nhạc mới để tránh tranh chấp, dù đây vốn là sản phẩm do chính cô bỏ kinh phí thực hiện từ trước.
“Bỗng nhiên toàn bộ các bài hát trong album riêng của mình bị người khác giữ bản quyền. Muốn sử dụng lại chính ca khúc của mình cũng gặp khó khăn”, nữ ca sĩ chia sẻ.
Theo Mỹ Lệ, nguyên nhân xuất phát từ việc các hãng băng đĩa trước đây tự ý bán quyền khai thác cho đơn vị khác mà nghệ sĩ không hề được thông báo.
Nhiều nghệ sĩ cho rằng giai đoạn thị trường âm nhạc vật lý phát triển trước đây từng tồn tại không ít khoảng trống về nhận thức và quản lý bản quyền. Khi nền tảng số bùng nổ, những vấn đề cũ mới dần lộ rõ.
Nhạc sĩ Nguyễn Minh Cường cũng không ít lần bức xúc vì các ca khúc của anh bị "xài chùa", dính bản quyền vô cớ. Anh nhận định việc tự ý đưa MV, ca khúc lên nền tảng số hoặc sử dụng miễn phí mà không xin phép là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ nghiêm trọng.
“Đây là vấn đề đã nóng trong nhiều năm gần đây nhưng có lẽ chưa có được hướng xử lý đủ chặt chẽ nên nhiều cá nhân, đơn vị vẫn tiếp tục cố tình vi phạm”, nam nhạc sĩ nói.
Theo Nguyễn Minh Cường, việc các quy định pháp luật liên quan đến sở hữu trí tuệ ngày càng được siết chặt là tín hiệu tích cực với thị trường âm nhạc.
Anh kỳ vọng trong thời gian tới, quyền lợi của nghệ sĩ sẽ được bảo vệ rõ ràng hơn để người làm nghề có thể yên tâm sáng tạo và phát triển sản phẩm trên môi trường số.
Đọc bài gốc tại đây.