Yiyun Li - nhà văn Trung Quốc thành danh ở Mỹ - thắng Pulitzer với hồi ký về bi kịch có hai con trai tự tử.
Trong danh sách do ban tổ chức công bố ngày 5/5, nhà văn Yiyun Li (Lý Dực Vân) được vinh danh ở lĩnh vực Sách, kịch và âm nhạc, với hồi ký Things in Nature Merely Grow. Sách phát hành vào tháng 5/2025, xoay quanh những tâm tư của tác giả, cũng là một người mẹ, khi con trai út James qua đời năm 2024. Anh tự tử chỉ sau gần bảy năm anh trai Vincent tìm đến cái chết năm 2017.
Hội đồng giám khảo nhận xét tác phẩm như lời tự sự đầy xúc động, là "cuốn hồi ký khắc khổ nhưng kiên cường về sự chấp nhận, nơi người viết tập trung vào những sự thật, ngôn từ và sức bền của cuộc sống".
Theo phòng truyền thông của Đại học Princeton - nơi Yiyun Li đang giảng dạy với vai trò giáo sư, bà nhận điện thoại báo tin mừng từ biên tập viên của mình vào khoảng 15h25 cùng ngày khi đang ở Princeton, New Jersey. "Tôi vô cùng xúc động và bất ngờ", bà cho biết. Theo nhà văn, tác phẩm ra đời trong giai đoạn khó khăn của cuộc đời nên giải thưởng này "vừa cay đắng vừa ngọt ngào".
Trong cuộc phỏng vấn với Guardian tháng 5/2025, Li cho biết viết tác phẩm vài tháng sau khi James qua đời. Thời điểm đó, bà từng lo lắng bản thân không đủ vốn từ để viết về con trai. Nhưng khi bắt đầu cầm bút, bà nhận ra mình vẫn còn khả năng và hoàn thành nó trong vòng hai tháng.
Trang tin nhận xét hồi ký của bà dù không ủy mị vẫn có thể khiến độc giả xúc động vì sức mạnh của cảm xúc. Theo Yiyun Li, việc viết quyển sách này không giúp bà giải tỏa tâm trạng, mà là sự khuây khỏa trong tâm tưởng. "Khi viết, tôi cảm giác mình đang đứng giữa một cơn bão. Tâm bão là nơi tĩnh lặng nhất. Yên tĩnh và trong veo", bà nói.
Yiyun Li sinh năm 1972 tại Bắc Kinh, từng là sinh viên khoa tự nhiên trước khi chuyển hướng sang văn chương. Bà có bằng cử nhân sinh học tế bào của Đại học Bắc Kinh, sau đó đến Mỹ để học ngành miễn dịch học của Đại học Iowa. Sự nghiệp của Li thay đổi khi bà tham gia một lớp viết văn, lấy hai bằng thạc sĩ ngành sáng tác văn học giả tưởng và phi hư cấu. Năm 2005, bà ra mắt tác phẩm đầu tay là tập truyện ngắn A Thousand Years of Good Prayers (Ngàn năm thiện nguyện), gây tiếng vang trên văn đàn Mỹ. Bốn năm sau, bà phát hành tiểu thuyết đầu tay mang tên The Vagrants (Những kẻ lang thang).
Một số cuốn sách của bà từng được chuyển ngữ sang tiếng Việt, gồm: Ngàn năm thiện nguyện và Những kẻ lang thang (NXB Phụ Nữ), Chốn cô độc của linh hồn (NXB Hội Nhà văn và Tao Đàn Books).
Đến nay, Yiyun Li xuất bản hàng chục đầu sách, nhận nhiều giải thưởng văn học uy tín như Frank O'Connor International, giải PEN/Hemingway, Guardian First Books và California Book. Hồi tháng 4, tạp chí TIME công bố bà lọt vào top 100 người có tầm ảnh hưởng nhất thế giới.
Pulitzer là giải thưởng thường niên được trao lần đầu năm 1917, mang tên người sáng lập - nhà báo Joseph Pulitzer. Hệ thống giải thưởng Pulitzer được coi là một trong những sự kiện danh giá nhất cho hai lĩnh vực Báo chí và Sách, kịch và âm nhạc với 23 hạng mục.
Trịnh Lâm (theo The Pulitzer Prizes, Guardian)
Đọc bài gốc tại đây.