Căng cơ và bong gân có triệu chứng tương tự, cần nhận biết đúng để xử lý và phục hồi hiệu quả.
Căng cơ và bong gân có triệu chứng tương tự, cần nhận biết đúng để xử lý và phục hồi hiệu quả.
Căng cơ và bong gân là hai loại chấn thương thường gặp khi chơi thể thao, tập luyện hoặc vận động sai tư thế. Hai tình trạng này có biểu hiện tương đối giống nhau nên dễ bị nhầm lẫn. Theo Tiến sĩ Yogesh, chuyên gia Nội soi khớp và Chấn thương thể thao tại Bệnh viện Aster Whitefield (Ấn Độ), sự khác biệt nằm ở loại mô bị tổn thương.
Căng cơ là tình trạng cơ hoặc gân bị kéo giãn quá mức hoặc rách. Gân là mô nối cơ với xương. Căng cơ thường xảy ra khi vận động quá sức, nâng vật nặng sai tư thế hoặc thực hiện động tác đột ngột. Triệu chứng phổ biến gồm đau tại vùng cơ bị ảnh hưởng, cứng cơ, yếu cơ, chuột rút hoặc co thắt. Cơn đau tăng lên khi tiếp tục sử dụng nhóm cơ đó. Sưng có thể xuất hiện nhưng bầm tím không phổ biến nếu tổn thương không nghiêm trọng.
Bong gân là tổn thương dây chằng. Dây chằng là mô liên kết các xương với nhau để tạo thành khớp. Bong gân xảy ra khi khớp bị vặn xoắn hoặc di chuyển vượt quá giới hạn bình thường, ví dụ như lật cổ chân khi đi lại hoặc chơi thể thao. Triệu chứng thường gồm đau trực tiếp tại khớp, sưng rõ, bầm tím, hạn chế vận động và cảm giác khớp không vững. Trong nhiều trường hợp, người bệnh không thể chịu lực lên khớp bị tổn thương.
Vị trí chấn thương có thể giúp phân biệt. Căng cơ thường gặp ở lưng dưới, cổ, đùi sau, đùi trước và bắp chân. Đây là những vùng cơ hoạt động nhiều trong sinh hoạt và vận động. Bong gân thường xảy ra ở các khớp như mắt cá chân, đầu gối, cổ tay và ngón tay cái. Mắt cá chân là vị trí phổ biến nhất.
Việc chẩn đoán ban đầu thường dựa vào khai thác tiền sử chấn thương và khám lâm sàng. Chụp X-quang hoặc các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác chủ yếu được chỉ định để loại trừ gãy xương hoặc tổn thương nghiêm trọng.
Trong 24 đến 48 giờ đầu, cả căng cơ và bong gân đều nên được xử trí bằng cách nghỉ ngơi, chườm đá, băng ép nhẹ và nâng cao vùng bị thương. Các biện pháp này giúp giảm đau và hạn chế sưng. Khi triệu chứng giảm, có thể tập vận động nhẹ theo hướng dẫn của nhân viên y tế để tránh cứng khớp.
Người bệnh cần đi khám nếu có đau dữ dội, sưng nhiều, bầm tím lan rộng, không thể cử động hoặc không thể chịu lực lên chi bị thương. Cảm giác tê, mất cảm giác hoặc chấn thương do ngã mạnh cũng cần được đánh giá y tế sớm.
Phân biệt đúng căng cơ và bong gân giúp lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và hạn chế nguy cơ biến chứng.
Đọc bài gốc tại đây.