Luật sư nói bán xăng không hóa đơn để tránh bị phạt 300 tỉ, viện kiểm sát bác lý do tình thế cấp thiết

Sau khi bị đề nghị 16-18 năm tù, bà Chu Thị Thành nói quyết định bán xăng dầu không hóa đơn trong dịch COVID-19 là sai lầm lớn nhất của mình. Luật sư cho rằng doanh nghiệp làm vậy để tránh nguy cơ bị phạt 200-300 tỉ đồng, nhưng viện kiểm sát bác lập luận về "tình thế cấp thiết".

"15 năm tôi làm Nhà nước, sau đó sang làm doanh nghiệp, sai lầm lớn nhất là trong thời điểm dịch bệnh đã đưa ra quyết định sai lầm", bà Chu Thị Thành trình bày khi tự bào chữa tại phiên tòa chiều 3-11.

Trước đó, đại diện viện kiểm sát đề nghị tuyên phạt bà Thành (66 tuổi, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức) tổng cộng 16-18 năm tù về hai tội tham ô tài sản và mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước.

Luật sư nói không bán xăng dầu có thể bị phạt 300 tỉ đồng

Bào chữa cho bà Chu Thị Thành, luật sư Lê Văn Hà dành nhiều thời gian phân tích những khó khăn của Thiên Minh Đức trong năm 2020, khi dịch COVID-19 ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh xăng dầu.

Theo luật sư, thời điểm đó doanh nghiệp đã ký các hợp đồng mua lượng lớn xăng dầu với đối tác nước ngoài, phải thực hiện nghĩa vụ nhận hàng và thanh toán theo cam kết.

Tuy nhiên, giá xăng dầu thế giới liên tục giảm, thị trường tiêu thụ chậm khiến lượng hàng tồn kho tăng cao. "Nếu không thực hiện đúng hợp đồng, doanh nghiệp có nguy cơ phải chịu khoản tiền phạt rất lớn", lời bào chữa của luật sư tại tòa.

Luật sư Hà tính toán, với khối lượng xăng dầu hàng trăm nghìn mét khối đã ký hợp đồng, nếu không thực hiện cam kết, Thiên Minh Đức có thể phải chịu khoản phạt từ 200 đến 300 tỉ đồng.

Trong hoàn cảnh đó, ban lãnh đạo doanh nghiệp phải tìm cách đẩy nhanh việc bán hàng, thu hồi tiền để thanh toán cho đối tác và duy trì hoạt động kinh doanh.

Theo luật sư, một số khách hàng chấp nhận mua xăng dầu với giá thấp hơn nhưng không lấy hóa đơn. Vì vậy, bà Thành và các cấp dưới đã đồng ý thực hiện phương án bán hàng này.

Luật sư thừa nhận việc bán xăng dầu không xuất hóa đơn, không thực hiện nghĩa vụ trích lập quỹ bình ổn giá xăng dầu là sai quy định.

Tuy nhiên, ông cho rằng cần đánh giá hành vi trong hoàn cảnh doanh nghiệp đứng trước nguy cơ thiệt hại lớn hơn nếu không tiêu thụ được hàng hóa.

"Ở góc độ nào đấy có thể xem việc làm đấy trong tình huống cấp thiết", luật sư Hà trình bày.

Không chỉ viện dẫn khó khăn trong kinh doanh, luật sư còn đặt vấn đề về căn cứ xác định hành vi tham ô tài sản.

Theo ông Hà, tiền thu được từ việc bán xăng dầu không hóa đơn vẫn được đưa về quỹ doanh nghiệp, sử dụng để thanh toán nợ ngân hàng và quay vòng vốn kinh doanh, không phải chuyển cho cá nhân bà Thành sử dụng.

Từ đó, luật sư cho rằng hành vi chiếm đoạt tài sản trong vụ án chưa được làm rõ đầy đủ, đề nghị hội đồng xét xử xem xét lại tội danh tham ô tài sản theo hướng chuyển sang tội danh khác có hình phạt nhẹ hơn.

Đối với tội mua bán trái phép hóa đơn, luật sư đề nghị xem xét áp dụng hình phạt tiền thay vì phạt tù, tạo điều kiện để bà Thành sớm trở về với cuộc sống.

Một tình tiết khác được phía bào chữa nhấn mạnh là bà Thành cùng các bị cáo liên quan đến Thiên Minh Đức đã nộp hơn 100 tỉ đồng, khắc phục toàn bộ hậu quả trong phần sai phạm của doanh nghiệp này.

Viện kiểm sát: Khó khăn do dịch bệnh không thể là lý do phạm tội

Đối đáp quan điểm bào chữa, đại diện viện kiểm sát không chấp nhận lập luận cho rằng doanh nghiệp phải bán xăng dầu không hóa đơn vì rơi vào tình thế cấp thiết.

Theo cơ quan công tố, mọi doanh nghiệp khi tham gia hoạt động sản xuất, kinh doanh đều phải tuân thủ pháp luật, không thể vì khó khăn tài chính hoặc biến động của thị trường mà tự ý thực hiện những hành vi trái quy định.

Đại diện viện kiểm sát phân tích, dịch COVID-19 là khó khăn chung của nhiều doanh nghiệp. Trong hoàn cảnh đó, các tổ chức, cá nhân vẫn phải chấp hành nghiêm pháp luật, không thể lấy dịch bệnh làm lý do để thực hiện hành vi phạm tội.

Viện kiểm sát cho rằng việc bán xăng dầu không xuất hóa đơn không phải tình thế cấp thiết như luật sư trình bày.

Đáng chú ý, đại diện cơ quan công tố chỉ ra từ một hành vi bán hàng không hóa đơn có thể kéo theo hàng loạt sai phạm khác.

Để hợp thức những giao dịch đã thực hiện, doanh nghiệp có thể phải tìm mua hóa đơn khống, điều chỉnh chứng từ nhằm che giấu lượng hàng thực tế đã bán.

Việc không xuất hóa đơn còn có thể dẫn đến hành vi trốn thuế. Trong khi đó, dòng tiền từ những giao dịch này không được hạch toán đúng quy định, buộc người thực hiện phải lập thêm hệ thống sổ sách để quản lý, che giấu.

Đối với đề nghị xem xét lại tội tham ô tài sản, đại diện viện kiểm sát phân tích quỹ bình ổn giá xăng dầu là nguồn tiền doanh nghiệp được giao quản lý, nhưng phải trích lập, chi sử dụng theo quy định của Nhà nước.

Do đó, cơ quan công tố giữ quan điểm việc chiếm đoạt tiền từ quỹ bình ổn giá xăng dầu đã đủ căn cứ cấu thành tội tham ô tài sản.

Theo cáo trạng, bà Thành bị xác định giữ vai trò chủ mưu, chỉ đạo cấp dưới bán hơn 107 triệu lít xăng dầu, trị giá trên 1.300 tỉ đồng không xuất hóa đơn. Từ việc không trích lập quỹ và những sai phạm liên quan, bà Thành cùng đồng phạm bị cáo buộc chiếm đoạt hơn 79 tỉ đồng quỹ bình ổn giá xăng dầu.

Ngoài ra, Thiên Minh Đức còn xuất khống 153 hóa đơn giá trị gia tăng, trị giá gần 842 tỉ đồng, thu lợi bất chính hơn 20 tỉ đồng.

Đối với bà Thành, viện kiểm sát ghi nhận bị cáo đã nộp gần 100 tỉ đồng khắc phục hậu quả, song vẫn giữ quan điểm cần có hình phạt nghiêm khắc bởi bà là người chủ mưu, cầm đầu.

Cơ quan công tố cũng không đồng ý với đề nghị giảm thêm hình phạt cho Hà Ngọc Vinh, cựu kế toán PVOIL Vũng Áng, người bị đề nghị tù chung thân do chiếm đoạt hơn 94 tỉ đồng.

Trước việc bị cáo Vinh xin giảm nhẹ để sớm trở về với mẹ già, con nhỏ, đại diện viện kiểm sát đặt vấn đề khi thực hiện hành vi chiếm đoạt số tiền đặc biệt lớn, bị cáo có nghĩ đến những người thân của mình hay không.

Theo viện kiểm sát, hành vi của Vinh được thực hiện trong thời gian dài, bằng thủ đoạn tinh vi, trong khi số tiền khắc phục hậu quả còn rất ít so với tài sản bị chiếm đoạt.

Đọc bài gốc tại đây.