Nâng tầm và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác ASEAN - Trung Quốc

16/11 19:55
 

Tại Hội nghị cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất ba trọng tâm nâng tầm hợp tác, thúc đẩy kết nối, đổi mới và duy trì hòa bình.

Theo TTXVN, sáng 16-11 tại Manila, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã cùng các nhà lãnh đạo ASEAN và Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN - Trung Quốc lần thứ 29.

ASEAN - Trung Quốc nỗ lực sớm đạt COC

Tại hội nghị, các lãnh đạo ASEAN và Trung Quốc đã trao đổi về phương hướng hợp tác thời gian tới.

Hai bên nhất trí nỗ lực triển khai hiệu quả Kế hoạch Hành động ASEAN - Trung Quốc giai đoạn 2026 - 2030, dành ưu tiên cao cho tăng cường liên kết kinh tế - thương mại và đặc biệt tập trung triển khai hiệu quả Nghị định thư nâng cấp Hiệp định Thương mại tự do ASEAN-Trung Quốc (ACFTA 3.0) khi văn kiện có hiệu lực (tháng 12-2026).

Trao đổi về tình hình thế giới và khu vực, hai bên nhấn mạnh sự cần thiết của việc duy trì hòa bình, ổn định và nhất trí tăng cường phối hợp tại các cơ chế do ASEAN dẫn dắt và tại các diễn đàn đa phương, đề cao đối thoại, hợp tác, chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế. 

Về Biển Đông, các nhà lãnh đạo chia sẻ tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.

Các nhà lãnh đạo cam kết thúc đẩy đối thoại, xây dựng lòng tin, giải quyết hòa bình các tranh chấp, thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và nỗ lực sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982.

Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định quan hệ ASEAN - Trung Quốc đã trở thành một trong những quan hệ đối tác toàn diện, thực chất và quan trọng nhất của ASEAN. 

Về phương hướng thời gian tới, Thủ tướng Chính phủ đề xuất ba trọng tâm chiến lược nhằm nâng tầm và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác giữa hai bên.

Thứ nhất, cần không ngừng củng cố tin cậy chiến lược, giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên tích cực mở rộng giao lưu và hợp tác, tăng cường hợp tác ứng phó với các thách thức phi truyền thống đang nổi lên, nâng tầm hợp tác và phối hợp tại Liên hợp quốc và các diễn đàn đa phương. 

Về Biển Đông, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên duy trì đà tiến triển, sớm đạt được COC hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982, đồng thời tiếp tục thực hiện nghiêm túc, đầy đủ DOC.

Thứ hai, nâng cao chất lượng hợp tác, tăng cường kết nối chiến lược. 

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên ưu tiên triển khai Nghị định thư nâng cấp ACFTA 3.0, thúc đẩy xây dựng các tuyến đường sắt xuyên biên giới, cửa khẩu thông minh và các khu hợp tác kinh tế qua biên giới, kết nối Lưới điện ASEAN (APG), nâng cấp các hành lang kinh tế trọng điểm và thúc đẩy phát triển tiểu vùng Mekong.

Thứ ba, đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành trụ cột hợp tác mới. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên kết nối các trung tâm đổi mới sáng tạo, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ, thúc đẩy nghiên cứu chung và đào tạo nhân lực chất lượng cao. 

ACFTA 3.0 có hiệu lực từ tháng 12 có những gì?

Cũng trong chiều 16-11, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết Nghị định thư nâng cấp ACFTA 3.0 sẽ chính thức có hiệu lực và được triển khai từ ngày 1-12, mở rộng hợp tác kinh tế, thương mại giữa hai bên sang các lĩnh vực mới như kinh tế số, kinh tế xanh, tiêu chuẩn và kết nối chuỗi cung ứng.

Khuôn khổ mới hướng tới xây dựng một thị trường khu vực cởi mở, thuận lợi, an toàn, ổn định và có khả năng dự báo cao hơn, qua đó tạo thêm cơ hội cho doanh nghiệp và thúc đẩy hội nhập kinh tế châu Á - Thái Bình Dương.

Đối với doanh nghiệp, ACFTA 3.0 tập trung vào cả các biện pháp thuận lợi hóa thương mại tại biên giới và những lĩnh vực hợp tác sâu hơn sau biên giới. 

Trong lĩnh vực kinh tế số, hai bên sẽ tăng cường kết nối hạ tầng logistics và hạ tầng số, thúc đẩy hợp tác về cửa khẩu một cửa, hóa đơn điện tử, thanh toán điện tử và vận đơn điện tử; đồng thời mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực mới nổi như trí tuệ nhân tạo (AI). 

Theo phía Trung Quốc, những cơ chế này sẽ góp phần nâng cao khả năng tương thích giữa các hệ thống, giảm chi phí hoạt động và tạo môi trường thuận lợi hơn cho thương mại, đầu tư số trong khu vực có gần 2,1 tỉ dân.

Trong lĩnh vực kinh tế xanh, hai bên xác định 8 lĩnh vực ưu tiên gồm thương mại xanh, đầu tư xanh, kinh tế tuần hoàn, tài chính bền vững, công nghệ xanh, tiêu chuẩn xanh, năng lượng bền vững và phối hợp phát triển số hóa với xanh hóa. 

Hai bên cũng hướng tới thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực trọng điểm như xe năng lượng mới và điện Mặt Trời.

Một nội dung đáng chú ý khác là hợp tác về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và quy trình đánh giá sự phù hợp. Lần đầu tiên, hai bên đưa ra quy định khuyến khích tham khảo tiêu chuẩn của nhau trong trường hợp chưa có tiêu chuẩn quốc tế phù hợp, đồng thời thúc đẩy công nhận kết quả đánh giá sự phù hợp và phối hợp xây dựng quy trình đánh giá. 

Xe năng lượng mới và thiết bị điện, điện tử được xác định là những lĩnh vực ưu tiên. Việc tăng cường phối hợp được kỳ vọng giúp doanh nghiệp giảm thời gian và chi phí kiểm định, chứng nhận lặp lại khi đưa sản phẩm vào các thị trường trong khu vực.

Về kết nối chuỗi cung ứng, ACFTA 3.0 lần đầu tiên đưa một chương riêng về hợp tác chuỗi cung ứng vào hiệp định thương mại tự do. 

Hai bên cam kết thúc đẩy lưu thông tự do các sản phẩm và dịch vụ thiết yếu, ứng dụng công nghệ số để cải thiện thuận lợi hóa thương mại, tăng cường khả năng kết nối và sức chống chịu của chuỗi cung ứng khu vực. 

Hợp tác phát triển cơ sở hạ tầng, vận tải đa phương thức và nâng cao hiệu quả hoạt động tại các cửa khẩu cũng được chú trọng nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn về logistics và giao thông...

Đọc bài gốc tại đây.