Hiểu rõ vị trí tích tụ mỡ giúp bệnh nhân béo phì xác định chính xác nguy cơ sức khỏe và xây dựng lộ trình giảm cân phù hợp.
Hiểu rõ vị trí tích tụ mỡ giúp bệnh nhân béo phì xác định chính xác nguy cơ sức khỏe và xây dựng lộ trình giảm cân phù hợp.
Quản lý cân nặng không chỉ đơn thuần là nhìn vào con số trên cân hay chỉ số khối cơ thể (BMI). Việc cơ thể tích trữ mỡ ở đâu đóng vai trò quyết định đến nguy cơ mắc bệnh và phương pháp điều trị hiệu quả.
Theo Tiến sĩ Amit Mishra, Chuyên gia tư vấn cấp cao – Khoa Nội tiết và Đái tháo đường tại Bệnh viện và Viện nghiên cứu Jaypee (Noida, Ấn Độ), béo phì không xuất hiện giống nhau ở tất cả mọi người. Tùy thuộc vào vị trí tích tụ mỡ, có thể chia thành các nhóm chính:
Béo phì bụng (béo phì trung tâm): Chất béo tập trung chủ yếu quanh vùng dạ dày. Đây là loại nguy hiểm nhất vì liên quan chặt chẽ đến bệnh tim, tiểu đường loại 2 và rối loạn chuyển hóa do mỡ nội tạng bao quanh các cơ quan quan trọng.
Béo phì ngoại biên: Mỡ tích tụ quanh hông, đùi và mông. Loại này thường mang lại các rủi ro sức khỏe khác so với mỡ bụng.
Béo phì tổng quát: Chất béo dư thừa lan rộng toàn thân, không giới hạn ở một vùng cụ thể.
Cách chẩn đoán và vai trò của di truyền học
Dù chỉ số BMI giúp phân loại béo phì thành ba cấp độ (I, II, III), nhưng các bác sĩ hiện nay thường đánh giá thêm chu vi vòng eo, thói quen sống, điều kiện nội tiết tố và sức khỏe trao đổi chất để có bức tranh toàn cảnh.
Về nguyên nhân, Tiến sĩ Mishra khẳng định di truyền đóng vai trò lớn trong việc quyết định “nơi” cơ thể tích mỡ. Một số người có khuynh hướng tích mỡ bụng, trong khi người khác lại tích ở hông. Tuy nhiên, lối sống (bao gồm chế độ ăn, vận động, giấc ngủ và quản lý căng thẳng) vẫn là những yếu tố then chốt có thể thay đổi được.
Chiến lược quản lý cân nặng cá nhân hóa
Mỗi loại béo phì cần một lộ trình riêng biệt. Ví dụ, người béo phì bụng cần đặc biệt tập trung vào việc thay đổi lối sống mạnh mẽ:
Chế độ ăn: Giảm tinh bột tinh chế, tăng cường protein và chất xơ.
Vận động: Kết hợp bài tập aerobic thường xuyên với tập luyện sức mạnh (strength training).
Kiểm tra y tế: Trong một số trường hợp, cần đánh giá nội tiết tố để loại trừ các nguyên nhân bệnh lý gây tăng cân.
Tiến sĩ Mishra nhấn mạnh, hiểu rõ loại hình béo phì của bản thân giúp bác sĩ xác định sớm rủi ro và xây dựng chiến lược can thiệp chính xác, thay vì chỉ tập trung vào việc giảm số cân nặng thuần túy.
Đọc bài gốc tại đây.